Ankara en verder

foto’s Turkije

En weer mag ik mij gelukkig prijzen: een lange reis door diverse voor mij onbekende landen. Ik maak een tocht langs de Zijderoute. Eigenlijk moet ik zeggen: een Zijderoute, want er zijn meerdere routes van oost naar west en vice versa, die de naam Zijderoute hebben.

De Zijderoute was nl. een netwerk van wegen (karavaanroutes), waarlangs handel werd gedreven tussen Azië aan de ene kant en het Midden-Oosten en het Middellandse Zeegebied aan de andere kant. Van de klassieke oudheid tot de late Middeleeuwen was de Zijderoute de belangrijkste verbinding tussen oost en west. Ik reis van Ankara in Turkije naar Beijing in China en zal daarbij Turkije, Iran, Turkmenistan, Oezbekistan, Kazachstan, Kirgistan en China bezoeken. Een reis van ruim 15.000 kilometer in totaal 65 dagen. De eerste week zit er al weer op en ik heb inmiddels al een groot stuk van Turkije doorkruist. Ankara, ons startpunt (ons want ik reis met een groep van 9 personen), is een enorme stad met weinig hoogbouw en daardoor wijd uitgedijd.

Wij zitten gelukkig met ons hotel midden in het oude centrum direct bij de Atatürk Boulevard. Daarom kunnen we de mooie oude bezienswaardigheden allemaal lopend bereiken. De Atatürk Boulevard is de belangrijkste verkeersader door de stad en genoemd naar de grondlegger van het huidige Turkije. De man wordt in dit land als een held vereerd en een van mijn reisgenoten heeft ontdekt, dat je altijd wel een punt in een stad vindt op je GPS of Maps of waar dan ook door Atatürk in te typen. In elke stad is nl. wel een straat of plein naar hem genoemd.

Van de bezienswaardigheden in de stad geniet ik het meest van de citadel, het oudste stadsgedeelte dat hoog boven op een heuvel ligt. Van daaruit heb je een mooi uitzicht over de stad en binnen de muren van de citadel loop ik uren rond door de nauwe straatjes. Om ook wat van het moderne Ankara te zien besluit ik naar het winkelhart te lopen. Dat is een vrij lang stuk door een park en daarom ga ik even uitrusten op een bankje bij een mooie fontein. Ik zit nog niet of er komt een man op me af. Hij buigt zich voorover tot vlakbij mijn gezicht. In het Turks zegt hij iets tegen me en aan zijn toon te horen is het niet al te vriendelijk. Ik heb natuurlijk geen idee wat hij zegt want mijn Turks is nul komma nul. Daarna loopt hij verder en voordat ik weet wat er is gebeurd, komt een politieagent naar me toe om te vragen of het goed gaat. Voor zover ik die man kon verstaan dan, want zijn Engels was net iets meer dan nul komma nul. Het gaat zeker goed met me, want ik geniet van de mensen hier. Turken, dat is mijn ervaring buiten deze man om, zijn geweldig aardige, gastvrije mensen. Heel anders dan in het westen van Turkije. Al voelt dat niet helemaal zo wanneer ik een winkelcentrum wil binnengaan. Bij de ingang staan detectiepoortjes en het is alsof je gaat vliegen. Alles wordt gescand en de ambtenaren staan er zeer serieus bij. Als je een parkeergarage ingaat, wordt je auto doorzocht, er is heel veel politie op straat en zo zijn er meer voorbeelden te zien van scherpe veiligheidsmaatregelen.

Natuurlijk begrijpelijk met wat er allemaal aan de hand is momenteel. Inmiddels zitten we in Oost-Turkije (Anatolië)  en daar merk ik minder van deze onrust. We hebben de afgelopen week, naast de kust aan de Zwarte Zee, diverse historische plekken bezocht en ik heb al veel geleerd over de volkeren en culturen die Turkije hebben bewoond in de loop der eeuwen. Het is een land met een eeuwenoude beschaving en toen wij in ons land nog in dierenvellen rondliepen en in holen woonden, was hier al een boeiende cultuur te vinden.

We bezoeken o.a. Hattuşas, een ruïne van een nederzetting van de Hittieten, ofwel Ittieten, zoals onze Belgische gids het uitspreekt. Dat is even wennen, een Belgische gids die zo zijn eigen Vlaamse woorden gebruikt en dus de “h” niet kan uitspreken. In Hattuşas leefden al 4.000 vChr. mensen in forten en huizen en ze hadden al een soort geschreven taal (de hiërogliefen, die we op rotsen zien getuigen daarvan). Deze reis zal ik nog horen en zien over de geschiedenis van heel veel verschillende volkeren, maar dat zijn er zoveel dat ik die niet allemaal ga benoemen. Dan wordt deze blog een geschiedenisles en dat is ook niet helemaal de bedoeling.

Een van de stadjes waar we overnachten is Amasya. Een mooi plaatsje dat in een smalle vallei ligt aan weerskanten van een rivier. Aan een van de oevers van de rivier staan nog mooie 200 jaar oude herenhuizen. En hoog boven deze huizen zien we in de bergwand een aantal zogenoemde koningsgraven, die zijn uitgehakt in de rotsen. Met een reisgenote gaan we even shoppen. Zij ziet een broek die ze wil kopen, maar er zit een vlek in. En als ze vraagt of de winkelier deze vlek eruit kan halen, worden we verrast door zijn adequate optreden. Hij plant ons op een paar krukjes, zorgt ervoor dat we thee krijgen, schakelt de buren in om op zijn zaak te letten en verdwijnt. Binnen 10 minuten is hij terug met een andere, vlekkenvrije, broek en dat alles zonder dat wij een woord Turks spreken en hij spreekt geen woord Engels. Thee is overigens dé drank hier. Men drinkt natuurlijk ook wel andere drankjes en Turkse koffie, maar overal zie je theehuizen, met daarvoor vooral mannen, die een glaasje thee voor zich hebben staan. Alcohol is vrijwel overal in de ban. Natuurlijk wel te krijgen, maar ik heb geconstateerd, dat dit alleen kan in hotels hoog boven in de “roofbar” of in een café dat ergens achteraf ligt, waar niet iedereen je ziet drinken.

We rijden steeds verder naar het oosten en komen o.a. in Erzurum, een belangrijke plaats op de Zijderoute. Een oude stad, gesticht door de Romeinen ca. 415 nChr. Ondanks vele oorlogen en aardbevingen (o.a. in 1939 en 1964) is er nog veel bewaard gebleven. Toch komen er niet veel westerse toeristen, we zien er maar een paar en we vallen ook op. Iedereen kijkt naar ons, vraagt ons waar we vandaan komen en probeert met een paar woordjes Engels contact te leggen. Wat hier ook opvalt is dat er veel meer vrouwen met hoofddoeken op en in lange gewaden lopen. Ook jonge meisjes. Velen hebben ook de gezichtssluier voor, waardoor je alleen de ogen ziet. Het blijft een vreemd fenomeen waar ik nog steeds aan moet wennen.

Afstand: 1.155 km van ruim 15.000 km totaal.